Einstein και Eddington

Ίσως ένα από τα δυσκολότερα πράγματα για τους ανθρώπους που ασχολούνται με την επιστήμη και την ιστορία της είναι να αντιμετωπίσουν την εξέλιξή της στο πλαίσιο (κοινωνικό, οικονομικό, πολιτικό, προσωπικό) της εποχής στην οποία τελείται. Για πολλούς – επιστήμονες ακόμη – η εξέλιξη είναι αυστηρά κάτι που συμβαίνει με τους νόμους της πανεπιστημιακής κοινότητας και της λογικής (και μόνο) και με βάση μια διαδικασία που μάλλον ταιριάζει περισσότερο στον λογικό θετικισμό του κύκλου της Βιέννης.

Ανεξάρτητα από το κατά πόσο αυτό ισχύει η όχι (και οι περισσότεροι πραγματιστές επιστήμονες θα έλεγαν πως ισχύει) σαν διαδικασία εξέλιξης, η απλή ματιά στον κοινωνικό περίγυρο του επιστήμονα που παίρνει πρωταγωνιστικό ρόλο σε μια συγκεκριμένη ‘αλλαγή παραδείγματος’ είναι σημαντική και μπορεί υπο τις κατάλληλες συνθήκες να αποτελέσει μια ξεχωριστή ‘επιφάνεια’ (με την τζουσιανή έννοια) για όσους είναι έτοιμοι να την λάβουν.

Από το Einstein and Eddington που προβλήθηκε στο BBC 2 πριν δυο μήνες η επιστήμη είναι ουσιαστικά απούσα. Μπορεί να αποτελεί την ‘ηρώίδα’ της ταινίας υπό την μορφή της Γενικής Θεωρίας της Σχετικότητας μα η παρουσία της είναι μονάχα σαν ένα υπόβαθρο για όλες τις άλλες διαδικασίες στην ζωή και των δύο αντρών, του πολύ Albert Einstein και του μισότρελου Arthur Eddington στο τέλος της δεύτερης – πονεμένης – δεκαετίας του 20ου άιώνα.

Αν και η ιστορία είναι σχετικά απλή σίγουρα η ταινία αποτελεί μια μορφή ανάδειξης του κοινωνικού πλαισίου πίσω από την Γενική Θεωρία της Σχετικότητας η οποία όχι μόνο δεν είναι γνωστή ευρέως μα και προσφέρει κάτι σοκαριστικό για την αποδοχή της ίδιας της θεωρίας από την επιστημονική κοινότητα. O Einstein τελείωσε την γενική θεωρία παραγνωρισμένος γενικά και – όπως πάντα – μονάχος του (παρόλο που υποθετικά βρισκόταν στο πανεπιστήμιου του Βερολίνου εκείνη την εποχή, χωρίς να έχει την εσωτερική συμπαράσταση του πανεπιστημίου ή των άλλων συναδέλφων (που εκείνη την εποχή ασχολούνταν με την πολεμική βιομηχανία του πρώτου παγκοσμίου πολέμου). Από την άλλη πλευρά της Μάγχης λόγω του πολέμου όλες οι επικοινωνίες με Γερμανούς επιστήμονες είχαν κοπεί και τα γερμανικά συγγράματα και άρθρα είχαν αφαιρεθεί από τις βιβλιοθήκες. Παρόλα αυτά ο Eddington για εντελώς προσωπικούς λόγους ανοίγει μια δίοδο επικοινωνίας με τον Einstein, του προτείνει υπολογισμούς για τον έλεγχο της θεωρίας (το περιήλιο του Ερμή συγκεκριμένα) και κάνει το μόνο στην ουσία πείραμα που ‘αποδεικνύει’ την ορθότητα της θεωρίας.

Η γενική θεωρία της σχετικότητας παραμένει και σήμερα σαν η λιγότερο τεσταρισμένη αποδεκτή θεωρία του παραδείγματος της σύγχρονης φυσικής και για μένα πάντα ήταν ένα μεγάλο ερωτηματικό η αποδοχή της με τον τρόπο που έγινε στις αρχές του περασμένου αιώνα, χωρίς να έχει σχέση με το brand name του Einstein. Βλέπωντας πριν λίγες μέρες το Einstein and Eddington δεν λύθηκαν φυσικά οι απορίες μου – και ίσως ίσως έχω τις αντιρρήσεις μου για κάποια πράγματα με τον τρόπο που περιγράφτηκαν στην ταινία – όμως σίγουρα θα πρότεινα σε πολλούς επιστήμονες (και μη) να την δουν. Αν μη τι άλλο μονο για το κοινωνικό και προσωπικό πλαίσιο πίσω από την θεωρία.

Advertisements

~ από basileios στο Ιανουαρίου 14, 2009.

Ένα Σχόλιο to “Einstein και Eddington”

  1. […] περίπτωση γενικής σχετικότητας ρίξτε μια ματιά στο Einstein & Eddington) […]

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: