‘Brideshead Revisited’, Evelyn Waugh

Το πιο έντονο χαρακτηριστικό που έχει απομείνει στον σημερινό αναγνώστη του Proust είναι η πιστή αναπαράσταση της αστικής / μεγαλοαστικής τάξης του Παρισιου που μοιάζει πλέον με παραμύθι και παρόλες τις 3-4 το πολύ γενιές που έχει απόσταση από εμάς είναι σαν να ανήκει σε ένα τόσο μακρινό παρελθόν που πιο κοντά θα έλεγες πως βρίσκεται στον άνθρωπο του Νεάντερνταλ παρά σε μας. Κοιτάζοντας όμως απέναντι απ΄ το Κανάλι, (ή την Μάγχη για τους γαλλόφιλους) οι αντίστοιχες περιγραφές της ταξικής κοινωνίας των αρχών του 20ου αιώνα, για όποιον τουλάχιστον έχει ζήσει έστω και λίγο στην Αγγλία, φαντάζουν πολύ πιο κοντινές, όχι γιατί οι σειρές εποχής τύπου Downton Abbey αποτελούν συνεχόμενο ερέθισμα της  παγκοσμιοποιημένης διασκέδασής μας, αλλά γιατί η ταξική διαστρωμάτωση του αγγλικού παρελθόντος έχει αφήσει ανεξίτηλα σημάδια παντού, σε όλα τα τμήματα της αγγλικής ζωής.

Όμως ένα βιβλίο που θα περιέγραφε την αγγλική αριστοκρατία των αρχών του αιώνα δε θα μπορούσε να μην είναι εξαιρετικά κυνικό στην αντιμετώπισή του και ουσιαστικά να ορίζει πίσω από την περιγραφή τα συστατικά για την απόλυτη καταστροφή της, και ταυτόχρονα της πτώσης της μεγάλης αυτοκρατορίας – που ουσιαστικά τελέστηκε με την νίκη στον Δεύτερο Παγκόσμιο. Και το Brideshead είναι ακριβώς αυτό το βιβλίο – που τελειώνει ακριβώς εκεί που αρχίζει το Gravity’s Rainbow.

Το Brideshead Revisited είναι ένα tour-de-force μαζικής περιγραφής όλων σχεδόν των αισθήσεων που αναπτύσσει την κατάληξη της βρετανικής αυτοκρατορίας πίσω απ΄ την κατάλληλη στυλιστική κουρτίνα. Ομολογώ όμως ότι αισθάνομαι άσχημα να αντιμετωπίζω ένα βιβλίο σαν το Brideshead Revisited (ή φυσικά σαν το a la recherche du temps perdu) σαν μια απλή αναπαράσταση της εποχής (που ισοδυναμεί με το να αντιμετωπίζουμε την Μόνα Λίζα σαν μανεκέν του 1500) μια που η αξία του σαν μυθιστόρημα είναι πολύ μεγαλύτερη – παρόλο που κάποιος εύκολα θα έλεγε πως αυτή η γραφή είναι πλέον ξεπερασμένη.

Όμως ένα μεγάλο έργο τέχνης, ακόμα και έξω απ΄το πλαίσιο της εποχής του, ακόμη και έξω από το κατασκευαστικό του πλαίσιο αναδύει μια ποιότητα που χωρίς να μπορείς να την περιγράψεις εύκολα την ξεχωρίζεις και την θαυμάζεις. Και στην περίπτωση του Προυστ και στην περίπτωση του Brideshead Revisited ο αναγνώστης καλείται να κάνει μια σειρά από αφαιρέσεις για να μπορέσουν να πλησιάσουν το έργο και τον συγγραφέα, μα το αποτέλεσμα και στις δυο περιπτώσεις αν καταφέρεις να το πετύχεις είναι ανεκτίμητο.

 

Advertisements

~ από basileios στο Μαΐου 5, 2014.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: