‘Suttree’, Cormac McCarthy

antihome

Συνήθως δεν πρόκειται για απόφαση. Συνήθως πρόκειται για μια ‘σκάλα’ γεγονότων που σιγά σιγά σε οδηγούν σε μια ‘down and out’ ζωή έξω από κάθε κομφορμισμό και ρουτίνα, έξω από κάθε τυπική καθημερινή βλακεία και σκοτούρα. Η ζωή του άστεγου, του ρομά, του νομάδα τυχωδιώκτη ασκεί μια γοητεία στους καλλιτέχνες όμως, οι οποίοι προσπαθουν να την μιμηθούν στο πλαίσιο μιας μποέμικης ζωής, θεωρητικά μακριά από οτιδήποτε υλικό, πρακτικά όμως (σήμερα τουλάχιστον) κρατημένοι σφιχτά σε έναν μπουρζουάδικο μικροαστισμό. Ακριβώς αυτόν τον μικροαστισμό που θα ήθελαν να αποφύγουν όταν ξεκίνησαν. Ακριβώς αυτόν που θεωρούν ότι δεν έχουν, αν διαβάσεις (ή ανακαλύψεις) το έργο τους.

Από κει και πέρα υπάρχει και η άλλη γοητεία: αυτή το αναγνώστη. Αυτή η έλξη που υπάρχει στην down and out ζωή σε οποιονδήποτε ζει την καθημερινότητά του με τον πιο κοινό τρόπο και που θέλει να ανακαλύψει έναν άλλο could have been κόσμο που δεν έχει υποχρεώσεις, ξυπνητήρια δουλειές παιδιά δάνεια χρήματα τράπεζες και στόχους. Που θέλει να ανακαλύψει μια καθημερινότητα που δεν ανήκει στον δικό του περίγυρο και που συνήθως την αντιμετωπίζει με περιφρόνηση και με αντιπάθεια (γιατί φοβάται πως θα χάσει αυτά που έχει κερδίσει) αλλά απ΄την απόσταση των σελίδων ενός βιβλίου είναι μια χαρά για την φαντασία και την ‘τέρψη’ του.

Ναι, είναι ωραίο σαν συγγραφέας και σαν αναγνώστης να ‘ονειρεύεσαι’ πως είναι να ζεις σε ένα ξεχαρβαλωμένο ποταμόπλοιο και να ζεις ψαρεύοντας σε ένα βρώμικο ποτάμι μαζι με δέκα φίλους σε παρόμοια κατάσταση και στα θολά σύνορα της παρανομίας, του αλκοολισμού και της ελευθερίας αλλά μονάχα μια βραδιά χρειάζεται να κοιμηθείς στα δύσκολα (sleeping rough) και σε ελάχιστο χρόνο θα αρχίσεις να ποθείς το ζεστό σου κρεβατάκι και το ίντερνετ και το φεσημπουκ και το κινητό σου τηλέφωνο.

Ομολογώ λοιπόν ότι αυτή η ‘γοητεία’ εκ του ασφαλούς στις περισσότερες φορές με ενοχλεί αφάνταστα όταν εμφανίζεται στην λογοτεχνία πάνω απ΄ όλα γιατί τις περισσότερες φορές πρόκειται για μια υποκριτική ανάπτυξη που λίγο κρύβει την υποκρισία της πίσω απ΄την καθαρά τουριστική θεώρηση του θέματος που είναι φτιαγμένη για την τέρψη του ηδονοβλεψία που έχουμε όλοι μέσα μας και που κατά βάθος στηρίζεται στο ψέμα (ούτε καν στην μυθοπλασία). Όμως όσο και να πρσπαθήσω να μισήσω το Suttree του McCarthy για αυτόν τον λόγο δε μπορώ να το καταφέρω.

Καταρχάς το βιβλίο είναι ημι-αυτοβιογραφικό και στηρίζεται στην μποεμ ζωή του McCarthy στην δεκαετία του 60. Κατά δεύτερον το βιβλίο είναι αριστοτεχνικά γραμμένο σαν συρραφή σχεδόν αυτοτελών ιστοριών που δένουν ένα σύμπλεγμα που με ίσους όρους στηρίζεται στην πλοκή όσο και στην γλώσσα, η οποία αποτελεί το τρίτο μέλος της εξίσωσης. Ο McCarthy απλά κάνει ‘φιγούρα’ στην χρήση της αγγλικής γλώσσας και στην σμίλευση της ιστορίας της περιγραφής και των χαρακτήρων μέσα της. Ίσως να φαίνεται μεγάλη αντίφαση μια ιστορία για τους λούμπεν του Τενεσή να είναι γραμμένη με τόσο στυλιζαρισμένη γλώσσα όμως θέλω απλά να προσπεράσω αυτήν την αντίφαση και να πω πόσο ικανοποιημένος ένιωσα πίσω απ’ την ανάγνωση αυτού του αστείου, παθιασμένου, δραματικού, έντονου μοντερνιστικού αργιστουργήματος.

Τέλος αν και η αρχή του βιβλίου είναι ζήτημα μιας προσωπικής απόφασης του ήρωα ο McCarthy σε όλη τη διάρκεια τυθ βιβλίου εσωκλείει την τύχη και την ατυχία σαν οργανικούς ήρωες και δεν αφήνει και πολλά περιθώρια στον αναγνώστη να γοητευτεί τόσο, παρά να απογοητευτεί για την μποέμικη ζωή και την κατάσταση των ηρώων. Και σ’ αυτό πραγματικά είναι πολύ ξηγημένος ο McCarthy και σαν τον Thorough αντιλαμβάνεται παρά την γοητεία την ήττα του εγχειρήματος. Δεν υπάρχει γοητεία, δεν υπάρχει τίποτε γλυκό και άξιο αναπόλησης σε έναν down and out κόσμο. Μονάχα η έννοια πως βρίσκεσαι έξω απ΄την κανονική ζωή που κυλάει πλάι σου χωρίς να ενδιαφέρεται κανείς για σένα. Και δεν υπάρχει τίποτε γοητευτικό σ’ αυτό.

Advertisements

~ από basileios στο Ιουλίου 27, 2016.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: