‘Swing Time’, Zadie Smith


Είναι πολύ δύσκολο να μετρήσεις την ευφυΐα. Είναι πολύ δύσκολο ακόμα και να ορίσεις την ευφυΐα. Μπορεί να υπάρχουν δεκάδες κανόνες και test IQ που προσπαθουν να μετρήσουν την δυνατότητα λύσης συγκεκριμένων προβλημάτων, όμως αποτυγχάνουν κατά πολύ να ορίσουν την ευρύτητα της ανθρώπινης δυνατότητας να χειρίζεται τον κόσμο γύρω της. Μπορεί ο Μέσσι (π.χ.) να μη μπορεί να λύσει ένα πρόβλημα που αφορά στην θερωία της σχετικότητας όμως κανείς δεν αμφισβητεί την πολύ συγκεκριμένη ευφυΐα που απαιτείται όταν βρίσκεται μες στο γήπεδο, και μπορεί να μη μπορεί ο DeLillo να βάλει γκολ σε κενό τέρμα κόντρα στον Φωστήρα, αλλά δεν αντιλέγει (σχεδόν) κανείς για την ευφυΐα του πάνω στο κείμενο. Τα προβλήματα ξεκινούν όμως όταν προσπαθείς να εντάξεις τα διάφορα επίπεδα ευφυΐας πάνω σε ένα κοινό πλαίσιο και να φτάσεις να κάνεις το σφάλμα ακόμα και να τα συγκρίνεις. Τα προβλήματα συνεχίζονται όταν μια συγκεκριμένη ευφυΐα ή δεξιότητα είναι αναγκασμένη να τεθεί ίσοιος όροις με μια άλλη σε μια κοινωνία που λόγω της φύσης της επιλέγει να επιβραβεύσει – ή να προωθήσει – τη μια από της δυο. Τα προβλήματα καταλήγουν όταν κάποιος που γνωρίζει την ευφυΐα του έρχεται αντιμέτωπος με την κατάρρευση της αποτυχίας, ακριβώς γιατί δεν έχει αντιληφθεί τον τρόπο με τον οποίο ο κοινωνικός του περίγυρος λειτουργεί.

Το Swing Time της Zadie Smith αφορά ένα πολύ συγκεκριμένο είδος ευφυΐας που σχετίζεται με την κίνηση και τον χορό. Η Smith επιλέγει τον χορό γιατί κατά την γνώμη της είναι ένα είδος τέχνης που μπορεί να σταθεί στον χρόνο ακόμα και αντίστροφα απ’ αυτόν Χαρακτηριστική είναι η φράση της νωρίς στο βιβλίο: ‘: «Picasso would be incomprehensible to Rembrandt, but Nijinsky would understand Michael Jackson.” (με την οποία προσωπικά διαφωνώ. Νομίζω πως ο Ρέμπραντ θα έβλεπε στον Πικάσο κάτι το τόσο μεγαλοφυές που δεν περιορίζεται στην εποχή του και που δεν ορίζεται μόνο από το βελος του χρόνου προς τα εμπρός, αλλά και προς τα πίσω…) που είναι ενδεικτικό της επιλογής της. Μ’ αυτόν τον τρόπο επίσης βρίσκει ένα είδος τέχνης και ευφυΐας που μπορεί να μιλήσει σχεδόν σε όλους χωρίς καν να χρειάζεται να μπει σε λεπτομερείς περιγραφές που θα τραβούσαν σε μάκρος και θα αποσυντόνιζαν το βιβλίο και τονα αναγώστη.

Η ευφυΐα στο Swing Time συνδυάζεται με την ενηλικίωση και την αναζήτηση ταυτότητας μέσα σε ένα μεσοαστικό Λονδίνο. Σε όλα της τα βιβλία η Smith ανασύρει πορτρέτα του Λονδίνου (και κυρίως της περιοχής NW – έμενα 9 χρόνια εκεί) που θα αναγνωρίσει κανείς αν έχει μείνει έστω και ελάχιστο διάστημα εκεί σαν ντόπιος. Οι λεπτομέρειες του χώρου συνδέονται με την ανάπτυξη των ηρώων με τέτοιο τρόπο που δύσκολα θα μπορούσες να φανταστείς οποιοδήποτε βιβλίο της σε άλλη περιοχή του κόσμου. Η Smith αναρρωτιέται για την απόκτηση ταυτότητας μέσα από αυτήν ευφυΐα αλλά κυρίως για την έννοια της επιτυχίας και της ευτυχίας μέσα από την τελείωσή της και την συντριβή της σε έναν καθαρά σκληρό και απρόσωπο κόσμο.

Πραγματικά θεωρώ πως το Swing Time είναι ένα μεγάλο βιβλίο – και χαίρομαι που ανοίγω την χρονιά μ’ αυτό. Ίσως να μη μου άρεσε τόσο πολύ όσο το προηγούμενό της το NW, όμως εδώ υπάρχει μια πιο ώριμη και πιο πολυεπίπεδη γραφή απ΄την Smith που οδηγεί σε περισσότερη σκέψη, σε βαθύτερη ανάπτυξη, αλλά και σε μεγαλύτερη προσμονή για το τι πρόκειται να κάνει στο μέλλον.

Advertisements

~ από basileios στο Ιανουαρίου 11, 2017.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: