‘Mr Sammler’s Planet’, Saul Bellow

Η ανάγνωση του Mr Sammler’s Planet σηματοδοτεί για μένα μια μικρή νίκη. Ο λόγος είναι πως προσπάθησα δυο φορές στο παρελθόν να διαβάσω το συγκεκριμένο βιβλίο – γύρω στα 18-19 μου χρόνια – και τις δυό φορές απέτυχα. Το παιδικό τραύμα που μου προκάλεσε αυτή η αδυναμία διατηρήθηκε για πάνω από είκοσι χρόνια μια που αρνούμουν να προσπαθήσω να διαβάσω άλλο βιβλίο του Bellow. Θεωρώ αυτή την μεγαλύτερη αναγνωστική μου ήττα που μου στέρησε έναν τεράστιο συγγραφέα για πολλά χρόνια και μάθημα ζωής για το ότι δε πρέπει ποτέ να κάνεις πράγματα – ή να προσπαθείς να κάνεις πράγματα – πριν να είναι η ώρα τους.

Τριάντα σχεδόν χρόνια αργότερα το Mr Sammler’s Planet αναδεικνύεται σαν άλλο ένα εκπληκτικό βιβλίο που με τον χαρακτηριστικό τρόπο του Bellow είναι τόσο διαφορετικό από όλα τα προηγούμενά του και ταυτόχρονα τόσο ίδιο. Είναι να θαυμάζει κανείς τον τρόπο με τον οποίο ο Bellow κατορθώνει να αλλάζει το ύφος των βιβλίων του παίζοντας και με τον εαυτό του και με τον αναγνώστη αλλά ταυτόχρονα να διατηρεί αυτό το ιδιότυπο στυλ που πηγάζει από την τεράστια διεισδυτική ματιά του σε συνδυασμό και με την πολυμάθεια και την αγάπη του για το βιβλίο και το κείμενο. Και ομολογώ αυτή την ιδιαιτερότητα την έχω συναντήσει σε ελάχιστους συγγραφείς (ίσως μόνο στον Nabokov και στον Borges).

Ο πιο εύκολος τρόπος να χαρακτηρίσω το Mr Sammler’s Planet είναι σαν ένα μυθιστόρημα ιδεών που πηγάζει από την ιδέα ενός εβραίου που έχει επιβιώσει το ολοκάυτωμα και ζει στην Νέα Υόρκη της δεκαετίας του 60, όμως έχει τόσες πολλές προεκτάσεις που αφορούν αυτό που λέμε την condition humaine. O τρόπος με τον οποίο ο Mr. Sammler αντιμετωπίζει τα ‘σιξτιζ’ και προσπαθεί – εκούσια και ακούσια – να γεφυρώσει τις επαφές του με τους γύρω του και με τον κόσμο που αλλάζει (και που δε θέλει να τον βλέπει να αλλάζει) έρχεται σαν αποτέλεσμα τόσο του παρελθόντος του όσο και του γεγονότος ότι μεγαλώνει και πλησιάζει τον θάνατο – τον δικό του και των άλλων.

Από κεί και πέρα ίσως πλέον να είναι λίγο εκτός εποχής το Mr Sammler’s Planet, και ίσως βλεποντάς το επιφανειακά καθαρά να αντικρύσεις μόνο την σχέση του ηλικιωμένου με τα σίξτις, όμως με μια προσεκτική ματιά βλέπει κανείς πόσο απίστευτα πυκνό είναι σαν μυθιστόρημα και πόσο αριστουργηματικά χτίζεται απ΄τον Bellow σε επίπεδα που ξεφλουδίζονται σιγά σιγά στα μάτια του αναγνώστη. Ίσως ακριβώς γι’ αυτό ήμουν ανεπαρκής σαν άνθρωπος και σαν αναγνώστης για να το διαβάσω στα 19 μου.

Advertisements

~ από basileios στο Φεβρουαρίου 14, 2017.

Σχολιάστε

Εισάγετε τα παρακάτω στοιχεία ή επιλέξτε ένα εικονίδιο για να συνδεθείτε:

Λογότυπο WordPress.com

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό WordPress.com. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Twitter

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Twitter. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Facebook

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Facebook. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Φωτογραφία Google+

Σχολιάζετε χρησιμοποιώντας τον λογαριασμό Google+. Αποσύνδεση / Αλλαγή )

Σύνδεση με %s

 
Αρέσει σε %d bloggers: